Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που απασχολούν την παγκόσμια κοινότητα είναι η προστασία του περιβάλλοντος. Οι κλιματικές αλλαγές, το λιώσιμο των πάγων συνδέονται με αυτό το φαινόμενο και απειλούν την ύπαρξη του ανθρώπου. Τίθεται, λοιπόν, το ερώτημα τι μπορούν να κάνουν οι νέοι γι’ αυτό
Στις αναπτυγμένες χώρες τα τελευταία χρόνια έχει αρχίσει να αναπτύσσεται ένα κίνημα με σκοπό την προστασία και τον σεβασμό του περιβάλλοντος, ενώ πολλά κράτη καταβάλλουν κάποιες, ανεπαρκείς μέχρι τώρα, προσπάθειες σε αυτήν την κατεύθυνση. Στην Ελλάδα, με εξαίρεση κάποιες μεμονωμένες προσπάθειες υπάρχει μια έλλειψη που οφείλεται στην καθυστέρηση διάδοσης της περιβαλλοντικής συνείδησης. Παρόλα αυτά φαίνεται να υπάρχουν λίγα συνειδητοποιημένα άτομα, τα οποία, όμως, αδρανούν και θα δράσουν μόνο στην περίπτωση που εμφανιστεί ένα μαζικό κίνημα. Συνεπώς, η διαμόρφωση του περιβαλλοντικού ήθους των νέων στην Ελλάδα υστερεί σημαντικά του αντίστοιχου ήθους στις αναπτυγμένες χώρες του κόσμου.
Δεν είναι δυνατόν, όμως, να κατηγορούνται οι νέοι για ανεπαρκές περιβαλλοντικό ήθος, όταν το ίδιο το κράτος και οι δημόσιες υπηρεσίες καταβάλουν κάθε δυνατή και αδύνατη προσπάθεια προκειμένου να καταστρέψουν το περιβάλλον. Τα παραδείγματα είναι αμέτρητα και πλέον σχεδόν κανείς δεν αντιδρά σε αυτές τις αποφάσεις! Επιπλέον, οι μεγαλύτεροι σε ηλικία, και ιδιαίτερα οι γονείς, δεν καλλιεργούν αυτό το ήθος στους νέους, αφού ούτε οι ίδιοι το πιστεύουν και έτσι κάνουν διάφορες ενέργειες που είναι αντίθετες με αυτό. Εκτός απ’ αυτά, το εκπαιδευτικό σύστημα, που «δίνει την απαραίτητη μόρφωση, γνώσεις και εφόδια για τη ζωή», δεν προβλέπει καν ένα μάθημα ή έστω μια προσέγγιση σε αυτόν τον τομέα. Συνεπώς, οι περιβαλλοντικές ανησυχίες προς τους νέους εξαρτώνται από την καλή διάθεση του εκπαιδευτικού, ο οποίος προσπαθεί να το κάνει χωρίς αξιόλογο, επίσημο εκπαιδευτικό υλικό.
Η σφυρηλάτηση όμως του περιβαλλοντικού ήθους είναι απαραίτητη καθώς αυτοί αποτελούν το μελλοντικό ενεργό πληθυσμό του κόσμου. Γι’ αυτό στη συνέχεια παρουσιάζονται κάποιες προτάσεις για την ενίσχυσή του. Πρώτα, απ’ όλα, θεμελιώδη σημασία έχει η κατάλληλη διαμόρφωση της παιδείας. Είναι αναγκαίο να προβλέπεται μια τέτοια ενότητα στα βιβλία, αλλά και όλη η προσέγγιση της σχολικής ύλης να προσδίδει ιδιαίτερη σημασία στην καλλιέργεια και την ενίσχυση του περιβαλλοντικού ήθους των μαθητών. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, ότι σε άλλες χώρες το σχετικό μάθημα τείνει να γίνει ένα από τα πιο σημαντικά με προσεγγίσεις φιλικές για το μαθητή και όχι ιδιαίτερα τεχνικές και καταστροφολογικές . Βέβαια, γι’ αυτό απαιτείται ισχυρή πολιτική και κοινωνική βούληση και έπειτα η άρτια κατάρτιση των εκπαιδευτικών γύρω από το θέμα. Επιπλέον, μπορούν να διοργανωθούν και διάφορες δραστηριότητες από τους εκπαιδευτικούς με σκοπό την πρακτική ευαισθητοποίηση των μαθητών για το περιβάλλον.
Επιπροσθέτως, αν και υπάρχουν αρκετές αξιόλογες παρεμβάσεις κυρίως μέσω του διαδικτύου από συμπολίτες μας, αυτές δεν γίνονται ευρύτερα γνωστές στους πολίτες, παρά μόνο σε κάποιους μυημένους χρήστες. Σε αυτόν τον τομέα καθοριστική είναι η συμβολή των συμβατικών μέσων μαζικής ενημέρωσης ή ΜΜΕ ( ραδιόφωνο, τηλεόραση, εφημερίδες) τα οποία μπορούν να καταστήσουν σχετικές πρωτοβουλίες ευρύτερα γνωστές στο κοινό. Χρειάζεται, όμως, αντικειμενική ενημέρωση μακριά από πολιτικά συμφέροντα και σκοπιμότητες. Εκτός απ’ αυτά, οι δημόσιες υπηρεσίες, είτε πρόκειται για φορείς του αρμόδιου υπουργείου είτε για τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης, μπορούν να συμβάλλουν σε αυτήν την προσπάθεια πραγματοποιώντας διάφορες παρεμβάσεις για την προστασία του περιβάλλοντος. Αυτό μπορεί να γίνει με μια διαφημιστική εκστρατεία, αλλά και με διοργάνωση διάφορων δράσεων, είτε θεωρητικών είτε πρακτικών, όπως η διοργάνωση ημερίδων για την ενημέρωση του κόσμου ή δεντροφύτευση μιας περιοχής.
Με αυτούς του τρόπους θα υπάρξει μια ευαισθητοποίηση των νέων για την σημασία της διαμόρφωσης περιβαλλοντικού ήθους, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι κάποιοι ακόμη και τότε θα το κατανοήσουν. Αυτά, όμως, θα είναι μια προσπάθεια σε αυτήν την κατεύθυνση και όχι πανάκεια που θα επιλύσει όλα τα προβλήματα. Συνοψίζοντας, αν και παρατηρείται μια υστέρηση στη διαμόρφωση του περιβαλλοντικού ήθους στους νέους, αυτό δεν συνεπάγεται ότι αυτή η κατάσταση δεν είναι αναστρέψιμη. Είναι. Και μάλιστα με τις κατάλληλες ενέργειες οι νέοι θα κατανοήσουν το πρόβλημα και θα συμβάλουν στη λύση του για ένα καλύτερο μέλλον.